Sentence Structure (वाक्य संरचना) in Nepali

Introduction

के तपाईँ नेपाली भाषा सिक्दै हुनुहुन्छ? (Are you learning Nepali?) Any language's foundation is its Sentence Structure. While English follows an SVO (Subject-Verb-Object) pattern, Nepali follows a different logic. यस ब्लगमा, हामी नेपाली Sentence Structure का मुख्य नियमहरू र यसका विभिन्न पक्षहरूबारे विस्तृत रूपमा सिक्नेछौँ।

1. The Basic Formula: SOV Pattern

English मा वाक्य बनाउँदा हामी पहिले Subject, त्यसपछि Verb, र अन्त्यमा Object राख्छौँ। तर, नेपालीमा यो अलि फरक छ। नेपाली भाषा SOV ढाँचामा आधारित छ।

• English (SVO): I (S) eat (V) rice (O).

• Nepali (SOV): म (S) भात (O) खान्छु (V)।

याद राख्नुहोस्: नेपाली वाक्यमा Verb (क्रिया) सधैँ वाक्यको अन्त्यमा आउँछ। यो नै नेपाली Sentence Structure को मेरुदण्ड हो।

2. Breakdown of Components

विद्यार्थीहरूले बुझ्नुपर्ने तीन मुख्य कुराहरू:

1. Subject (कर्ता): काम गर्ने व्यक्ति वा वस्तु (e.g., राम, सीता, म)।

2. Object (कर्म): जसको माथि काम गरिन्छ वा क्रियाको असर पर्छ (e.g., स्याउ, किताब, घर)।

3. Verb (क्रिया): काम वा अवस्था बुझाउने शब्द (e.g., खान्छु, जान्छन्, पढ्छिन्)।

Example Table

3. Subject-Verb Agreement (कर्ता र क्रियाको मेल)

नेपाली भाषामा क्रिया (Verb) सधैँ कर्ता (Subject) को लिङ्ग (Gender), वचन (Number), र आदर (Honorifics) अनुसार परिवर्तन हुन्छ। यो अङ्ग्रेजीको तुलनामा अलि जटिल हुन सक्छ।

• Gender:

  • केटा: छोरो पढ्छ। (The son reads.)

  • केटी: छोरी पढ्छिन्। (The daughter reads.)

• Honorifics (आदर):

  • Low: तँ खान्छस्।

  • Medium: तिमी खान्छौ।

  • High: तपाईँ खानुहुन्छ।

4. Using Adjectives and Adverbs

वाक्यलाई थप वर्णन गर्न विशेषण र क्रियाविशेषणको प्रयोग गरिन्छ:

• Adjectives (विशेषण): English जस्तै, नेपालीमा पनि विशेषण नाम (Noun) को अगाडि आउँछ।

  • Example: रातो कलम (Red pen), ठूलो घर (Big house)।

• Adverbs (क्रियाविशेषण): क्रियाविशेषण सामान्यतया क्रिया (Verb) को ठीक अगाडि आउँछ।

  • Example: राम छिटो दौडिन्छ (Ram runs fast)।

5. Negative Sentences (विपरीतार्थक वाक्य)

नेपालीमा वाक्यलाई नकारात्मक बनाउन क्रियाको अन्त्यमा वा बीचमा 'न' (na) थपिन्छ।

• Positive: म भात खान्छु। (I eat rice.)

• Negative: म भात खाँदिन। (I don't eat rice.)

• Positive: उनी जान्छिन्। (She goes.)

• Negative: उनी जाँदिनन्। (She doesn't go.)

6. Postpositions vs Prepositions

English मा 'In', 'On', 'At' जस्ता Prepositions शब्दको अगाडि आउँछन्, तर नेपालीमा यस्ता शब्दहरू (Postpositions) नामको पछाडि जोडिन्छन्।

• English: In the room.

• Nepali: कोठाभित्र (Kotha-bhitra).

• English: On the table.

• Nepali: टेबुलमा (Table-ma).

Conclusion

नेपाली Sentence Structure सिक्न सुरुमा अलि चुनौतीपूर्ण देखिए पनि SOV pattern र Subject-Verb Agreement याद राख्नुभयो भने यो निकै व्यवस्थित छ। जति धेरै सुन्नुहुन्छ र बोल्नुहुन्छ, त्यति नै छिटो यी नियमहरू प्राकृतिक लाग्न थाल्नेछन्। नियमित अभ्यास (Practice) नै सफलताको साँचो हो!

Free coin master cards link: How to get and use them

Coin Master cards are collectible items that you can find in the game. They are part of the card collection feature, which allows you to complete different sets of cards and earn rewards. Coin Master cards can help you boost your game progress, as they can give you more coins, spins, pets, and even villages. In this blog, we will tell you everything you need to know about Coin Master cards, such as how to get them, how to use them, and where to find free coin master cards link.

Free Coin Master Card Links Today:

Please Save/ Bookmark this page for refreshing it daily to get daily free rewards, cards, spins and coins in Coinmaster.

Coin Master Free Cards Today Links [Updated Daily]

How to get coin master cards

• Open chests: The main way to get coin master cards is to open chests. You can buy chests with coins in the game shop, or you can win them by spinning the slots, raiding other players, or participating in events. There are different types of chests, such as wooden, golden, magical, and mystery chests. Each chest has a different price, a different number of cards, and a different chance of getting rare coin master cards. You can see the coin master cards list and the coin master cards rarity for each chest before you buy or open it.
• Trade with friends: Another way to get coin master cards is to trade with your friends. You can exchange cards that you have for cards that you need. You can also gift and receive cards from your friends every day. To trade with your friends, you need to connect your game to Facebook. This will allow you to see your Facebook friends who play Coin Master and their card collections. You can also join the coin master cards and friends group on Facebook, where you can meet other players and trade cards with them.
• Buy from other players: If you don’t have enough friends to trade with, or if you are looking for a specific card that is hard to find, you can buy coin master cards from other players. There are many websites and platforms where you can buy and sell coin master cards, such as ebay coin master cards, haktuts coin master cards, or dirty coin master cards. However, you need to be careful when you buy coin master cards from these sources, as they may not be safe, reliable, or legal. You may risk losing your money, your account, or your personal information. You may also violate the game’s terms of service and get banned from the game.
• Use free coin master cards link: The easiest and safest way to get coin master cards is to use free coin master cards link. These are special links that give you free coin master cards without spending any coins or real money. You can find free coin master cards link on the official Coin Master website or social media pages, or on other websites and blogs that offer daily links for Coin Master free spins and coins. To use free coin master cards link, you just need to click on the link and follow the instructions to claim your free cards. You can use free coin master cards link once per day, and you can get up to 10 cards per link.

How to use coin master cards

• Open your card collection: To see your card collection, you need to tap on the card icon on the bottom left corner of the screen. There, you can see all the card sets that are available in the game, as well as your progress and rewards for each set. You can also see the image of coin master cards for each set, as well as their names and values.
• Complete card sets: To complete a card set, you need to collect all the cards that belong to that set. Each card set has a different number of cards, ranging from 6 to 9. Some card sets are easier to complete than others, depending on the rarity and availability of the cards. You can see the difficulty level of each card set by looking at the stars on the top of the screen. The more stars a card set has, the harder it is to complete.
• Claim rewards: When you complete a card set, you can claim your reward by tapping on the “Collect” button. The reward can vary depending on the card set, but it usually includes coins, spins, pets, or villages. You can see the reward for each card set before you complete it. You can also see the reward for completing the entire card collection, which is the ultimate goal of the game.

How to make my own coin master cards hack

The best way to make your own coin master card hack is to use your own skills and strategies. Here are some tips and tricks to help you get more coin master cards without cheating:

• Choose the right chest: As mentioned above, different chests have different prices, different numbers of cards, and different chances of getting rare coin master cards. You should choose the chest that suits your budget, your needs, and your preferences. For example, if you have a lot of coins and you want to get more cards, you can buy the mystery chest, which gives you 8 cards and a high chance of getting rare coin master cards. If you have a limited budget and you want to get specific cards, you can buy the wooden chest, which gives you 2 cards and a low chance of getting rare coin master cards, but allows you to see the coin master cards list and the coin master cards rarity before you buy it.
• Trade smartly: Trading with your friends is a great way to get coin master cards that you need. However, you should trade smartly and fairly. You should not trade cards that you need for cards that you don’t need, or cards that are rare for cards that are common. You should also not trade cards that are part of an active card set for cards that are part of an inactive card set. You should trade cards that are of equal value and importance, or cards that are beneficial for both parties. You should also be polite and respectful when you trade with your friends, and avoid spamming, scamming, or begging for cards.

वाच्य र वाच्य परिवर्तन (Voice and Voice Change) - नेपाली व्याकरण

नेपाली भाषामा एउटै कुरालाई भन्ने विभिन्न तरिकाहरू हुन्छन्। कसैले भन्छन्— "म भात खान्छु", कसैले भन्छन्— "मद्वारा भात खाइन्छ"। यसरी क्रियाको प्रयोगमा कर्ता, कर्म वा भावमध्ये कसको प्रधानता छ भनी बुझाउने व्याकरणिक कोटिलाई 'वाच्य' भनिन्छ।

१. वाच्यका प्रकारहरू (Types of Voice)

नेपाली व्याकरणमा वाच्य मुख्यतया ३ प्रकारका हुन्छन्:

क) कर्तृवाच्य (Active Voice)

यसमा कर्ता (काम गर्ने व्यक्ति) प्रधान हुन्छ। क्रियापद कर्ताको लिङ्ग, वचन र पुरुष अनुसार परिवर्तन हुन्छ।

• उदाहरण:

  • राम चिठी लेख्छ।

  • उनीहरू फुटबल खेल्छन्।

  • तिमी घर जाउ।

ख) कर्मवाच्य (Passive Voice)

यसमा कर्म (Object) प्रधान हुन्छ। क्रियापद कर्मको लिङ्ग, वचन र पुरुष अनुसार परिवर्तन हुन्छ। यो सकर्मक क्रिया (कर्म भएका वाक्य) मा मात्र सम्भव छ।

• उदाहरण:

  • रामद्वारा चिठी लेखिन्छ।

  • मद्वारा पुस्तक पढियो।

ग) भाववाच्य (Impersonal Voice)

यसमा न कर्ता प्रधान हुन्छ, न त कर्म। यसमा क्रियाको भाव वा अर्थ प्रधान हुन्छ। यो अकर्मक क्रिया (कर्म नभएका वाक्य) मा मात्र हुन्छ। भाववाच्यमा क्रिया जहिले पनि पुलिङ्ग, एकवचन र तृतीय पुरुषमा हुन्छ।

• उदाहरण:

  • म बसूँ? -> मद्वारा बसियोस्?

  • ऊ हाँस्यो। -> ऊद्वारा हाँसियो।

२. वाच्य परिवर्तनका 'गोल्डेन नियमहरू' (Rules for Change)

वाच्य परिवर्तन गर्दा विद्यार्थीहरूले अक्सर झुक्किने ठाउँहरूलाई यी ५ नियमले सजिलो बनाउँछन्:

1. विभक्ति थप्ने: कर्तृवाच्यबाट कर्मवाच्य वा भाववाच्यमा लैजाँदा कर्तामा 'द्वारा', 'बाट' वा 'ले' विभक्ति थपिन्छ।

2. 'इ' प्रत्यय: धातुमा 'इ' थपेर क्रिया बनाइन्छ (जस्तै: पढ् + इ + छ = पढिन्छ)।

3. काल र पक्ष नफेर्ने: वाच्य बदल्दा क्रियाको काल र पक्ष परिवर्तन गर्नु हुँदैन। यदि वाक्य 'अपूर्ण' छ भने उत्तर पनि 'अपूर्ण' मै हुनुपर्छ।

4. कर्म नभए भाववाच्य: यदि वाक्यमा कर्म छैन भने त्यो सिधै 'भाववाच्य' मा जान्छ।

5. अनादरको प्रयोग: कर्मवाच्य र भाववाच्यमा क्रियापद प्रायः अनादर (Low Honorific) को रूपमा देखिन्छ।

३. वाच्य परिवर्तनको मास्टर टेबल (Quick Practice)

पदसङ्गति (Subject-Verb Agreement) - नेपाली व्याकरण

वाक्यमा प्रयोग भएका पदहरू (नाम, सर्वनाम, विशेषण र क्रियापद) बीचको पारस्परिक मेल वा सम्बन्धलाई 'पदसङ्गति' भनिन्छ। विशेषगरी कर्ता र क्रियाबीचको लिङ्ग, वचन, पुरुष र आदरको मेल नै पदसङ्गति हो।

१. लिङ्गका आधारमा पदसङ्गति (Gender Agreement)

नेपाली भाषामा पुलिङ्ग र स्त्रीलिङ्ग अनुसार क्रियाको रूप फरक हुन्छ।

• नियम: कर्ता पुलिङ्ग भए क्रिया पनि पुलिङ्ग र कर्ता स्त्रीलिङ्ग भए क्रिया पनि स्त्रीलिङ्ग हुनुपर्छ।

  • पुलिङ्ग: भाइ घर जान्छ। (पढ्छ, खेल्यो, जानेछ)

  • स्त्रीलिङ्ग: बहिनी घर जान्छे। (पढ्छे, खेली, जानेछे)

• अपवाद: आदरार्थी शब्दहरू (तपाईं, हजुर, उहाँ) प्रयोग गर्दा लिङ्गको भेद हुँदैन।

  • उदाहरण: बुबा आउनुभयो। आमा आउनुभयो। (दुवैमा 'आउनुभयो' समान हुन्छ)

२. वचनका आधारमा पदसङ्गति (Number Agreement)

एकवचन र बहुवचन कर्ता अनुसार क्रियाको रूप बदलिन्छ।

• नियम १: एकवचन कर्ता भए क्रिया एकवचन र बहुवचन कर्ता भए क्रिया बहुवचन हुनुपर्छ।

  • एकवचन: केटो दौडन्छ।

  • बहुवचन: केटाहरू दौडन्छन्।

• नियम २: 'र' ले जोडिएका दुई वा दुईभन्दा बढी एकवचन नामहरू मिलेर बहुवचन बन्छन्।

  • उदाहरण: राम र श्याम बजार गए। (गयो होइन)

• नियम ३: आदर प्रकट गर्न एकवचन कर्ता भए पनि बहुवचन क्रियाको प्रयोग गरिन्छ।

  • उदाहरण: गुरु पाल्नुभयो। (यहाँ 'गुरु' एकजना भए पनि आदरका कारण बहुवचन क्रिया प्रयोग भयो)

३. पुरुषका आधारमा पदसङ्गति (Person Agreement)

नेपालीमा प्रथम, द्वितीय र तृतीय पुरुष अनुसार क्रियाको मेल हुनुपर्छ।

• विशेष नियम: यदि वाक्यमा फरक-फरक पुरुषका कर्ताहरू 'र' ले जोडिएर आएमा:

  1. प्रथम पुरुष (म/हामी) भएमा क्रिया प्रथम पुरुष बहुवचन (हामी) को हुन्छ।

     • उदाहरण: तिमी र म घर जान्छौँ।

  2. प्रथम पुरुष नभई द्वितीय पुरुष भएमा क्रिया द्वितीय पुरुष बहुवचन (तिमी/तपाईं) को हुन्छ।

     • उदाहरण: तँ र ऊ घर जाऊ।

४. आदरका आधारमा पदसङ्गति (Honorific Agreement)

नेपाली व्याकरणको यो सबैभन्दा सुन्दर र जटिल पक्ष हो। कर्ताको दर्जा अनुसार क्रियाको आदर स्तर मिल्नुपर्छ।

• अनादर (Low): तँ, भाइ, केटो (तँ खा, भाइ आयो)

• मध्यम आदर (Middle): तिमी, बहिनी, तिनी (तिमी खायौ, उनी आइन्)

• उच्च आदर (High): तपाईं, बुबा, शिक्षक (तपाईं खानुहुन्छ, शिक्षक आउनुभयो)

• अति उच्च आदर (Royal/Formal): हजुर, मौसुफ (हजुरले ज्युनार गरिबक्सियो)

५. केही विशेष अवस्था र झुक्किने ठाउँहरू

• पद र ओहदा: 'मन्त्री', 'डाक्टर', 'सम्पादक' जस्ता पदहरू प्रयोग गर्दा बहुवचन क्रिया (आदरका लागि) प्रयोग गरिन्छ।

  • उदाहरण: मन्त्री ज्यूले भाषण गर्नुभयो।

• निर्जीव वस्तु: निर्जीव वस्तु वा मान्छे बाहेकका प्राणीमा लिङ्ग भेद गरिँदैन।

  • उदाहरण: गाई चर्यो। बाख्रो कराउँछ। (पुलिङ्ग क्रिया नै बढी प्रचलित छ)

• समूहवाचक शब्द: समूह बुझाउने शब्द (हुँड, ताँती, फौज) सँग एकवचन क्रिया प्रयोग हुन्छ।

  • उदाहरण: कमिलाको ताँती गयो।

६. पदसङ्गतिको मास्टर अभ्यास (Checklist)

तपाईंको वाक्य शुद्ध छ कि छैन भनेर जाँच्न यी प्रश्नहरू सोध्नुहोस्:

1. कर्ता र क्रियाको लिङ्ग मिलेको छ?

2. के कर्ता धेरै छन्? छन् भने क्रिया बहुवचन भयो?

3. कर्तालाई दिनुपर्ने उचित सम्मान (आदर) क्रियामा झल्किएको छ?

4. के वाक्यमा 'म' र 'तिमी' सँगै छन्? छन् भने क्रिया 'हामी' जस्तै भयो?

शब्द निर्माण: उपसर्ग र प्रत्यय (Word Formation: Prefix and Suffix)

नेपाली भाषामा एउटै मूल शब्द (Root Word) बाट सयौँ नयाँ शब्दहरू बनाउन सकिन्छ। यो जादुमयी काम उपसर्ग र प्रत्ययले गर्छन्। यिनलाई व्याकरणमा 'आबद्ध रूपिम' भनिन्छ, किनकि यिनको आफ्नै स्वतन्त्र अर्थ नभए पनि शब्दसँग जोडिएपछि अर्थमा ठुलो परिवर्तन ल्याउँछन्।

१. उपसर्ग (Prefix)

शब्दको अगाडि जोडिएर नयाँ शब्द बनाउने शब्दांशलाई उपसर्ग भनिन्छ। यसले मूल शब्दको अर्थलाई उल्टाइदिने, विशिष्ट बनाउने वा नयाँ अर्थ दिने काम गर्छ।

प्रमुख उदाहरणहरू र प्रयोग:

• अ (नकारात्मक अर्थ): अधर्म, अज्ञान, अपवित्र, असाध्य।

• अधि (माथि वा मुख्य): अधिपति, अधिकार, अधिराज, अधिराज्य।

• अनु (पछाडि वा समान): अनुभव, अनुमान, अनुशासन, अनुवाद।

• अभि (तर्फ वा राम्रो): अभिमान, अभिनन्दन, अभिभावक, अभिलेख।

• प्र (धेरै वा अगाडि): प्रयत्न, प्रगति, प्रहार, प्रदर्शन।

• वि (विशेष वा विपरीत): विज्ञान, विदेश, विनाश, विभाग।

• कु (नराम्रो): कुमार्ग, कुपुत्र, कुदृष्टि, कुवाच्य।

प्रो-टिप: यदि तपाईंले 'अधिपति' शब्द देख्नुभयो भने, यसमा 'अधि' उपसर्ग र 'पति' (मालिक) मूल शब्द हो भनी छुट्ट्याउन सक्नुहुन्छ।

२. प्रत्यय (Suffix)

शब्दको पछाडि जोडिएर नयाँ शब्द बनाउने शब्दांशलाई प्रत्यय भनिन्छ। प्रत्यय दुई प्रकारका हुन्छन्:

१. कृत् प्रत्यय: धातु (Verb Root) को पछाडि लाग्ने। (जस्तै: पढ् + आइ = पढाइ)

२. तद्धित प्रत्यय: नाम, सर्वनाम वा विशेषणको पछाडि लाग्ने। (जस्तै: सहर + ई = सहरी)

प्रमुख उदाहरणहरू र प्रयोग:

• ईय (सम्बन्धित): लेखकीय, नाटकीय, राजकीय, प्रान्तीय।

• आइ (भाव वा क्रिया): लेखाइ, पढाइ, गराइ, हिँडाइ।

• इलो (विशेषण बनाउने): रसिलो, नुनिलो, हसिलो, खर्चिलो।

• इक (सम्बन्धित): सामाजिक, आर्थिक, धार्मिक, नैतिक।

• त (अवस्था): लिखित, पठित, चिन्तित, गर्वित।

• पन (भाव): पागलपन, ढिपीपन, नानीपन, एक्लोपन।

• एली (स्थान): पाल्पाली, नेपालगन्जेली, गाउँले।

३. उपसर्ग र प्रत्यय चिन्नु किन जरुरी छ?

१. शब्दको अर्थ बुझ्न: यदि तपाईंलाई 'आर्थिक' शब्दको अर्थ थाहा छैन भने, यसमा 'अर्थ' मूल शब्द र 'इक' प्रत्यय छ भन्ने थाहा पाउने बित्तिकै यसको सम्बन्ध 'पैसा वा धन' सँग छ भन्ने बुझिन्छ।

२. शुद्ध लेखन (Orthography): प्रत्यय लाग्दा धेरैजसो शब्दको ह्रस्व-दीर्घ (इ/ई) परिवर्तन हुन्छ। जस्तै: 'समाज' मा 'इक' लाग्दा 'सामाजिक' हुन्छ। यो नियम थाहा पाउँदा हिज्जे गल्ती हुँदैन।

३. शब्द भण्डार वृद्धि: एउटै शब्द 'हार' बाट उपसर्ग बदलेर 'प्रहार', 'आहार', 'विहार', 'उपहार' र 'संहार' जस्ता फरक अर्थका शब्दहरू बनाउन सकिन्छ।

४. अभ्यासका लागि केही नमुना (Practice Set)

तलका शब्दहरूबाट उपसर्ग/प्रत्यय र मूल शब्द छुट्ट्याउनुहोस्:

वाक्य परिवर्तन (Bakya Parivartan) - नेपाली व्याकरण

एउटा निश्चित अर्थ दिने वाक्यलाई त्यसको अर्थमा परिवर्तन नआउने गरी अर्को प्रकारको वाक्यमा बदल्ने प्रक्रियालाई 'वाक्य परिवर्तन' भनिन्छ। नेपाली व्याकरणमा मुख्यतया आदर, लिङ्ग, वचन र वाक्यको बनोटका आधारमा परिवर्तन गरिन्छ।

१. आदरका आधारमा वाक्य परिवर्तन (Honorific Transformation)

नेपाली भाषाको विशेषता नै आदर सत्कार हो। यसमा अनादरबाट उच्च आदर वा मध्यम आदरमा वाक्य बदल्नुपर्ने हुन्छ।

• अनादर: तँ घर जा।

• मध्यम आदर: तिमी घर जाऊ।

• उच्च आदर: तपाईं घर जानुहोस्।

• अति उच्च आदर: हजुर घर पाल्नुहोस्।

नियम: आदर बदल्दा कर्ता अनुसार क्रियापदको रूप (Suffixes) पनि अनिवार्य रूपमा बदल्नुपर्छ।

२. लिङ्ग र वचनका आधारमा परिवर्तन

• लिङ्ग परिवर्तन:

  • पुलिङ्ग: केटो गीत गाउँछ। -> स्त्रीलिङ्ग: केटी गीत गाउँछे।

  • पुलिङ्ग: भाइ स्कुल गयो। -> स्त्रीलिङ्ग: बहिनी स्कुल गई।

• वचन परिवर्तन:

  • एकवचन: ऊ पढ्दैछ। -> बहुवचन: उनीहरू पढ्दैछन्।

  • एकवचन: मैले काम गरेँ। -> बहुवचन: हामीले काम गर्यौँ।

३. अर्थ वा भावका आधारमा परिवर्तन

यस अन्तर्गत वाक्यलाई सकारात्मक (करण) बाट नकारात्मक (अकरण) वा प्रश्नवाचकमा बदलिन्छ।

• करण र अकरण (Affirmative & Negative):

  • करण: रामले भात खायो। -> अकरण: रामले भात खाएन।

  • करण: म बजार जान्छु। -> अकरण: म बजार जान्नँ।

• प्रश्नवाचक र घोषणात्मक:

  • घोषणात्मक: तिमी पढ्छौ। -> प्रश्नवाचक: के तिमी पढ्छौ?

४. बनोटका आधारमा वाक्य परिवर्तन (Structural Transformation)

यो परीक्षाका लागि सबैभन्दा महत्त्वपूर्ण खण्ड हो। यसमा सरल वाक्यलाई संयुक्त वा मिश्र वाक्यमा र संयुक्त/मृश्रलाई सरलमा बदलिन्छ।

क) सरल वाक्यबाट संयुक्त वाक्यमा (Simple to Compound)

दुई वा दुईभन्दा बढी सरल वाक्यलाई 'र', 'तर', 'वा', 'पनि' जस्ता संयोजकले जोडेर संयुक्त वाक्य बनाइन्छ।

• सरल: ऊ आयो। ऊ सुत्यो।

• संयुक्त: ऊ आयो र सुत्यो।

ख) सरल वाक्यबाट मिश्र वाक्यमा (Simple to Complex)

एउटा मुख्य वाक्य र अर्को आश्रित उपवाक्यलाई 'जब-तब', 'भने', 'जसले-त्यसले' जस्ता सापेक्ष संयोजकले जोडिन्छ।

• सरल: पानी परेपछि खेती राम्रो हुन्छ।

• मृश्र: जब पानी पर्छ तब खेती राम्रो हुन्छ।

ग) वाक्य संश्लेषण (Synthesis)

धेरै साना वाक्यहरूलाई जोडेर एउटै वाक्य बनाउनुलाई संश्लेषण भनिन्छ।

• प्रश्न: राम घर गयो। रामले भात खायो। राम सुत्यो।

• संश्लेषण (सरल): राम घर गएर भात खाई सुत्यो।

५. वाक्य परिवर्तन गर्दा ध्यान दिनुपर्ने 'प्रो-टिप्स'

1. काल र पक्ष अपरिवर्तित: वाक्य बदल्दा क्रियाको काल (Time) र पक्ष (Aspect) बदल्नु हुँदैन। 'गयो' लाई 'गइन्' बनाउन सकिन्छ तर 'जान्छ' बनाउन मिल्दैन।

2. अर्थको सुरक्षा: वाक्यको रूप बदलिए पनि त्यसले दिने मूल सन्देश वा अर्थ परिवर्तन हुनु हुँदैन।

3. असमान कर्ता: यदि दुई वाक्यमा कर्ता फरक छन् भने तिनीहरूलाई जोड्दा संयोजकको सही प्रयोग गर्नुपर्छ।

अभ्यासका लागि केही नमुना (Practice Set)